Sağlıklı beslenmenin simgelerinden salata, sanıldığı kadar masum olmayabilir. ABD’de dokuz eyalete yayılan ve yaklaşık 2 bin kişiyi etkileyen parazit salgınının göbeğinde bu kez kıyılmış göbek marul bulunuyor.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), haziran ve temmuz aylarında görülen Cyclospora enfeksiyonlarını, Meksika’nın orta kesimindeki üreticilerden temin edilen marullarla ilişkilendirdi. En az 98 kişinin hastaneye kaldırıldığı salgında ölüm bildirilmedi.
Kirlenmiş yiyecek veya suyla bulaşan parazit; uzun süren sulu ishal, mide krampları, bulantı, iştahsızlık ve yorgunluğa yol açabiliyor. Belirtilerin günler, hatta haftalar sonra ortaya çıkabilmesi ise kaynağın tespitini zorlaştırıyor.
'Bir milyon yıl geçse de paketli salata yemem'
Salata yapraklarında bulunabilen mikroorganizmaları on yılı aşkın süredir araştıran Leicester Üniversitesi klinik mikrobiyoloji uzmanı Dr. Primrose Freestone, The Times’a çarpıcı açıklamalarda bulundu. Marul yemediğini belirten Freestone, “Bir milyon yıl geçse de paketli salataya dokunmam” dedi.
Freestone’a göre temel tehlike, salatanın pişirilmeden tüketilmesi. Toprakta yetişen yeşillikler üretim, hasat, işleme ve servis aşamalarında hayvanlar, böcekler, kirli su veya hijyen kurallarına uyulmaması nedeniyle hastalık yapıcı mikroorganizmalarla temas edebiliyor.
Et, balık ve yumurtadaki birçok patojen pişirme sırasında etkisiz hâle gelirken salatada aynı koruyucu ısı işlemi uygulanmıyor.
Salata poşeti bakteriler için uygun ortam yaratıyor
Freestone’ın da yer aldığı laboratuvar araştırmasında, kesilmiş salata yapraklarından sızan sıvının salmonella bakterilerinin çoğalmasını 2 bin 400 kata kadar artırabildiği görüldü.
Yapraklardan çıkan sıvı, bakterilerin hem salataya hem de ambalajın iç yüzeyine daha güçlü biçimde tutunmasını sağladı. Bu etkinin ürün buzdolabında saklandığında da görülebildiği belirtildi.
Ancak bu sonuç, her paketli salatada salmonella bulunduğu anlamına gelmiyor. Deney, ürüne bakteri bulaşması hâlinde kesilmiş yaprakların ve poşetteki nemli ortamın çoğalmayı nasıl hızlandırabileceğini gösteriyor.
Yıkamak riski azaltıyor ama tamamen ortadan kaldırmıyor
Freestone, salata malzemelerinin tüketilmeden önce akan temiz su altında dikkatlice yıkanmasını öneriyor. Yıkama, yüzeydeki toprak ve mikroorganizmaların bir bölümünü uzaklaştırabiliyor ancak yaprağın dokusuna giren patojenleri tamamen temizleyemiyor.
Uzmanlara göre paketli salata satın alanların şu noktalara dikkat etmesi gerekiyor:
- Ürünü aldıktan sonra hemen buzdolabına koyun.
- Son tüketim tarihini kontrol edin ve paketi açtıktan sonra bekletmeyin.
- Kötü kokan, rengi koyulaşan veya kayganlaşan yaprakları tüketmeyin.
- Salatayı çiğ et ve kirli mutfak gereçlerinden uzak tutun.
- Açık büfe ve salata barlarında uzun süre oda sıcaklığında kalan ürünlerden kaçının.
Freestone, özellikle içinde kesilmiş ıspanak bulunan karışık salata paketlerine karşı temkinli olunmasını söylüyor. Kesilen yaprakların kenarlarından içeri girebilen bakterilerin yıkamayla uzaklaştırılması daha zor olabiliyor.
Restorandaki garnitür de risk taşıyabilir
Uzman, restoranlarda yemeğin yanında sunulan ve kaynağı ya da ne kadar süredir dışarıda beklediği bilinmeyen salataların da göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtiyor. Freestone, gıda zehirlenmesinde çoğu kişinin önce et, balık veya yumurtadan şüphelendiğini, oysa uzun süre bekletilen garnitür salataların da hastalık kaynağı olabileceğini söylüyor.
Salatanın besleyici ve sağlıklı bir seçenek olduğunu vurgulayan uzmanlar, tamamen vazgeçmek yerine doğru saklama, iyi mutfak hijyeni ve taze tüketimle riskin azaltılabileceğinin altını çiziyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
