Üsküdar Belediye Meclisi, başkanvekilini belirlemek üzere bugün yeniden toplandı. 5 Eylül’de yapılamayan oylama bugün yeniden başladı.
Oylamada ilk tur sona erdi. AK Parti'nin adayı Dündar Ziya Gültekin 21 oy alırken, CHP'nin adayı Sibel Tan Çetinkaya 19 oy aldı. İki adayın da birer oyu yazım yanlışları sebebiyle iptal edildi.
Mecliste başkanvekili seçimi için ilk üç turda üye tam sayısının üçte ikisi, yani 31 oy gerekiyor. Bu turlarda sonuç alınamaması halinde dördüncü turda salt çoğunluk aranıyor. İlk seçimde de sonuç dördüncü turda belirlenmiş ve CHP’nin adayı Sibel Tan Çetinkaya 22 oyla başkanvekili seçilmişti.
Ancak bu kez meclisteki siyasi ve fiili oy dengesi değişmiş durumda. CHP ile Cumhur İttifakı’nın seçimde oy kullanabilecek üye sayısı 21-21 seviyesinde bulunuyor.
Bu tablo, başkanvekili seçimini ilk kez gerçek anlamda başa baş bir yarışa dönüştürüyor. Dördüncü turda salt çoğunluğa ulaşmak için 23 oy gerektiğinden, 21-21'lik mevcut denge nedeniyle iki bloktan birinin dışından gelecek oylar veya oy kullanma durumundaki değişiklikler sonucu belirleyebilir.
Peki belediye başkanı Sinem Dedetaş'ın tutuklanmasının ardından tartışmaların odağında olan Üsküdar Belediyesi'ndeki başkanvekili süreci nasıl bu noktaya geldi? Yaşananları derledik...
30 yıl sonra el değiştiren Üsküdar
31 Mart 2024 yerel seçimlerinde CHP adayı Sinem Dedetaş, AK Parti’nin Üsküdar’daki 10 yıllık belediye başkanı Hilmi Türkmen’i geride bırakarak ilçede yönetimi CHP’ye geçirdi. Dedetaş yüzde 49,90 oyla 157 bin 605 oy alırken, Türkmen yüzde 42,37 ile 133 bin 814 oyda kaldı. İki aday arasındaki fark 23 bin 791 oy oldu.
Böylece ilçede 1994 yılından beri Refah Partisi, Fazilet Partisi ve AK Parti çizgisindeki muhafazakar/sağ partilerin sürdürdüğü yönetim, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisi adayı Sinem Dedetaş'ın seçimi kazanmasıyla sona erdi.
Ancak Dedetaş’ın görev süreci ise iki yılını dolduramadan kesintiye uğradı. Üsküdar Belediyesi’ndeki yapı ve iskan ruhsatı işlemlerine ilişkin usulsüzlük iddiaları kapsamında 29 Temmuz’da gözaltına alınan Dedetaş, 31 Temmuz’da tutuklandı ve görevinden uzaklaştırıldı.
Dedetaş’ın yanı sıra özel kalem müdürü Alihan Koçoğlu, mimar Burçin Çevik ve müteahhit Bülent Orhan Tozkoparan da tutuklandı; iki şüpheli ise adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. Soruşturma dosyasında, belediye iştiraki Kent AŞ üzerinden ruhsat işlemleri sırasında mevzuatta öngörülmeyen bedeller tahsil edildiği ve bu kapsamda 361 milyon 392 bin 264 liralık ödeme yapıldığı iddiaları yer aldı. Söz konusu hususlar soruşturma makamlarının iddiaları olarak dosyaya yansıdı.
İlk başkanvekili seçimi mahkeme kararıyla yenilendi
Dedetaş’ın görevden uzaklaştırılmasının ardından Üsküdar Belediye Meclisi 5 Ağustos’ta başkanvekilini belirlemek üzere toplandı. CHP’nin adayı Sibel Tan Çetinkaya ile AK Parti’nin adayı Dündar Ziya Gültekin’in yarıştığı seçim dört tur sürdü.
İlk turda Çetinkaya 26, Gültekin 16 oy aldı. Üçüncü turda Çetinkaya 21, Gültekin 18 oy alırken 5 oy geçersiz sayıldı. Dördüncü turda ise Çetinkaya 22, Gültekin 18 oy aldı; 4 oy geçersiz sayıldı. Böylece Çetinkaya başkanvekili seçildi.
AK Parti’li Gültekin’in seçim sonucuna yaptığı itiraz üzerine süreç yargıya taşındı. İstanbul 2. İdare Mahkemesi, 5 Ağustos’taki meclis kararının yürütmesini durdurdu. Bölge İdare Mahkemesi’ne yapılan itirazın da reddedilmesinin ardından seçimlerin yenilenmesine karar verildi.
Seçim öncesi meclis aritmetiği değişti
İlk seçim ile yenilenecek seçim arasındaki süreçte Üsküdar Belediye Meclisi’ndeki siyasi tablo değişti.
CHP’li meclis üyeleri Ahmet Başbaydar, Ayhan Aydın, Hüseyin Kazan ve Tahsin Usta partilerinden istifa ederek AK Parti’ye geçti. Böylece CHP’nin sandalye sayısı 27’den 23’e gerilerken, AK Parti ve MHP’nin toplam sandalye sayısı 21’e yükseldi.
Ardından seçimde oy kullanma hakkı bulunan bazı meclis üyeleri hakkında adli işlemler yapıldı. Amine Cansu Çelik ile Mithat Özdemir 2 Eylül’de, Ekrem Baki ise 3 Eylül’de gözaltına alındı. Mithat Özdemir serbest bırakılırken Çelik ve Baki tutuklandı.
Ekrem Baki’nin tutuklanmasıyla birlikte başkanvekili seçiminde fiilen oy kullanabilecek üyeler bakımından denge CHP 21, Cumhur İttifakı 21 seviyesine geldi. Cumhur İttifakı’nın 21 üyesinin 18’i AK Parti, 3’ü MHP’den oluşuyor.
Özgür Özel: “Üsküdar’a çökecekler”
Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, seçim öncesinde Üsküdar’daki gelişmelere sert tepki gösterdi.
Özel, 4 Eylül’de Çorlu’da yaptığı açıklamada, üç belediye meclis üyesinin gözaltında olduğu bir dönemde başkanvekili seçiminin yapılmasını eleştirdi. Özel, “Üç kişi gözaltındayken yapacakları seçimle Üsküdar’a çökecekler” ifadelerini kullandı ve seçim tarihinin belirlenmesine tepki gösterdi.
Özel ayrıca, Sinem Dedetaş’ın seçimle kazandığı Üsküdar’ın başkanvekili seçimi yoluyla AK Parti’ye geçirilmesinin siyasi rekabet ve milli irade açısından kabul edilemez olduğunu savundu.
Yeni Parti İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik de seçim öncesinde Üsküdar’daki gelişmelere ilişkin açıklamalar yaptı.
Çelik, 5 Eylül öncesinde yaptığı açıklamada, dört meclis üyesinin CHP’den AK Parti’ye geçmesini ve bazı meclis üyelerinin gözaltına alınmasını “zaman ayarlı, kirli bir operasyon” olarak nitelendirdi. Çelik, seçim sonucunu değiştirmek için yargının ve adli süreçlerin kullanıldığını öne sürdü. Çelik, 7 Eylül’deki açıklamasında ise AK Parti’ye geçen dört meclis üyesinin aileleri ve yakınlarıyla temas kurmalarını engellemek amacıyla İstanbul dışına götürüldüğünü iddia etti. Çelik, söz konusu üyelerin seçim günü Üsküdar’a getirileceğini söyledi.
5 Eylül’de seçim yapılamadı
Üsküdar Belediye Meclisi, başkanvekili seçiminin yenilenmesi için 5 Eylül’de toplandı. Ancak CHP ve Yeni Parti grupları oturuma katılmadı.
CHP, gözaltındaki ve tutuklanan meclis üyelerinin oy kullanma hakkının korunması gerektiğini savunurken, toplantı için gerekli salt çoğunluk sağlanamadı. Salonda 22 üyenin bulunması üzerine başkanvekili seçimi yapılamadı ve yeni oylamanın 8 Eylül’de yapılmasına karar verildi.
İstanbul Valiliği ise seçim tarihinin siyasi amaçla belirlenmediğini, 5 Eylül’ün Belediye Kanunu'nda öngörülen sürenin son günü olduğunu açıkladı. Valilik, sürecin mevzuat çerçevesinde yürütüldüğünü bildirdi.
Kaynak: Gazete Oksijen
