Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), partili belediyelere yönelik operasyonların yeniden hız kazanmasının ardından erken seçimi zorlayacak iki aşamalı bir siyasi strateji üzerinde çalışıyor.
BBC Türkçe’den Ayşe Sayın’ın haberine göre parti yönetimi önce Meclis üzerinden ara seçimi tetiklemeyi, bu girişimin sonuçsuz kalması halinde ise yerel yönetimler üzerinden yeni bir seçim süreci başlatmayı planlıyor.
Dün, partisinin grup toplantısında "Ara seçim sandığı kurulmalı, iddialı bir hamlemiz de olacak" diyen Özel, fazla detaya girmedi ancak, "Mesela AKP kabul ediyorsa İstanbul Büyükşehir'de belediye meclis üyelerimizi birlikte istifa ettirip hemen seçim başlatırız. Kayyum atanan bölgelerde bizim gücümüz yok. AKP ile DEM birlikte hareket ederlerse oralarda da seçimler olabilir" demekle yetindi.
İlk hedef milletvekili ara seçimi
CHP’nin ilk hedefi, milletvekili ara seçimini zorlamak. Anayasa’nın 78. maddesine göre, bir yasama döneminde bir kez ara seçim yapılabiliyor. Bunun için genel seçimlerin üzerinden 30 ay geçmesi ve bir sonraki genel seçime bir yıldan fazla süre bulunması gerekiyor. 14 Mayıs 2023 seçimleri dikkate alındığında bu şartlar sağlanmış durumda.
Ayrıca Meclis’te boş sandalye sayısının yüzde 5’e, yani 30 milletvekiline ulaşması halinde üç ay içinde ara seçime gidilmesi zorunlu hale geliyor. Hâlihazırda sekiz milletvekilliğinin boş olduğu belirtilirken, CHP’nin en az 22 milletvekilini istifa ettirerek bu eşiği aşmayı hedeflediği ifade ediliyor.
İktidar istifaları kabul etmeyebilir
Ancak milletvekili istifalarının yürürlüğe girmesi için Meclis Genel Kurulu’nun onayı gerekiyor. Bu nedenle iktidar çoğunluğunun bu istifaları kabul edip etmeyeceği kritik önem taşıyor. CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in bu çerçevede Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş ile görüşerek sürece destek talep etmesi bekleniyor.
Özel, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey’in gözaltına alınmasının ardından yaptığı açıklamada, iktidarın “rakibini tasfiye etme” stratejisi izlediğini savundu ve erken seçim çağrısını yineledi. Genel seçim sandığını getirmek için “her yolu deneyeceklerini” söyleyen Özel, ara seçim kararının alınması halinde “çok iddialı bir hamle” daha yapacaklarını dile getirdi. Özel, bu kapsamda İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nde belediye meclis üyelerinin toplu istifası dahil farklı seçeneklerin gündemde olduğunu belirtti.
Yeniden yerel seçim de gündemde
Habere göre CHP’nin ikinci aşamadaki planı, belediye meclisleri üzerinden yerel seçimleri tetiklemek. Mahalli İdareler Seçimi Kanunu’na göre, belediye meclisi üye sayısının yedekler dahil yarının altına düşmesi halinde seçimlerin yenilenmesi gerekiyor. CHP, özellikle belediye meclislerinde büyük çoğunluğu elde ettiği yerlerde, toplu istifalarla bu eşiğin altına düşürerek zorunlu ara seçimi devreye sokmayı değerlendiriyor.
Bu stratejinin önündeki en önemli engel ise yedek üyelerin devreye girerek boşlukları doldurması ihtimali.
CHP’nin bu riski minimize etmek için yalnızca meclis çoğunluğunu tam olarak elinde bulundurduğu belediyelerde bu yöntemi uygulamayı planladığı belirtiliyor.
Hedef "yeniden seçim atmosferi"
Parti kurmayları, söz konusu iki aşamalı planın yalnızca teknik olarak seçimleri zorlamayı değil, aynı zamanda Türkiye’yi yeniden bir seçim atmosferine sokmayı hedeflediğini ifade ediyor. Bu çerçevede iktidarın olası direnç göstermesi durumunda dahi kamuoyunda “seçimden kaçıyor” algısının güçlendirileceği değerlendiriliyor. CHP’nin bu süreçte diğer muhalefet partileriyle de temas kurarak destek arayacağı kaydediliyor.
Öte yandan parti kulislerinde, belediyelere yönelik operasyonların genişleyebileceği ve sürecin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş ile parti yönetimine kadar uzanabileceği yönünde kaygılar dile getiriliyor. Bazı CHP yöneticileri ise 19 Mart süreci sonrasında ekonomide yaşanan kırılganlığa dikkat çekerek, iktidarın benzer bir siyasi ve ekonomik maliyeti yeniden göze almakta zorlanacağını savunuyor. Ayrıca böyle bir adımın uluslararası kamuoyunda “siyasi rakiplerin tasfiyesi” algısını güçlendirebileceği yorumları da yapılıyor.
