Trump Truth Social’da yaptığı bir paylaşımda, “Derhal yürürlüğe girmek üzere, dünyanın en iyisi olan ABD Donanması, Hürmüz Boğazı’na girmeye ya da boğazdan ayrılmaya çalışan tüm gemileri abluka altına alma sürecini başlatacaktır” dedi.
MarketWatch'un haberine göre, ABD’li yatırımcılara kapalı bir kripto platformu olan Hyperliquid, S&P 500’de keskin bir düşüşe ve petrol fiyatlarında yüzde 5’ten fazla yükselişe işaret etti. Günün her saati işlem gören Bitcoin ise yüzde 3,6 düşerek 72.000 doların altına geriledi.
Pazartesi günkü seans için S&P 500 vadeli işlemleri ve petrol vadeli işlemlerindeki ticaret New York saatiyle Pazar akşamı başlayacak.
Hyperliquid üzerinde işlem gören S&P 500 vadeli işlemleri, Başkan Yardımcısı JD Vance’in hafta sonu İslamabad’da yapılan zirvede bir anlaşmaya varılamadığını açıklamasının ardından günün erken saatlerinde düşüşe geçti. Bu düşüşler daha sonra hız kazandı.
Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan’ın İslamabad kentinde 21 saat süren görüşmelerin ardından Pazar sabahı düzenlediği basın toplantısında, “İranlılarla bir dizi ciddi görüşme gerçekleştirdik. Bu iyi haber. Kötü haber ise bir anlaşmaya varamamış olmamız ve bu İran için çok kötü bir haber” dedi
Vance, görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanmasını İran’ın nükleer silah arayışı veya bunu hızla geliştirmesine imkan sağlayacak araçlar konusunda yeterli taahhüt göstermemesine bağladı.
Vance şöyle devam etti:
“Basit soru şu: İranlıların yalnızca şimdi değil, yalnızca iki yıl sonra değil, uzun vadede de nükleer silah geliştirmemeye yönelik temel bir irade gösterdiğini görüyor muyuz? Henüz bunu görmedik, ancak görmeyi umuyoruz”
İran Dışişleri Bakanlığı’ndan bir sözcü ise başka görüşmeler planlanmadığını, ancak diplomatik çabaların süreceğini söyledi.
İki ülke Salı günü iki haftalık bir ateşkes anlaşması üzerinde uzlaşmıştı. Ancak İsrail’in İran’ın Lübnan’daki müttefiklerine yönelik saldırılarının ateşkesi ihlal edip etmediği konusundaki anlaşmazlık nedeniyle bu ateşkes kırılgan görülüyor.
The New York Times, taraflar arasındaki anlaşmazlıkların İran’ın bir anlaşma kesinleşmeden önce Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmayı reddetmesi ve zenginleştirilmiş uranyumunun geleceği gibi konuları içerdiğini bildirdi.
Başkan Trump Truth Social hesabında görüşmeler hakkında doğrudan yorum yapmadı ancak ABD’nin Hürmüz Boğazı üzerinde kontrol sağlamak için bir deniz ablukası uygulamaktan bahsetti. Daha önce ABD’nin İran ordusunu tamamen yenilgiye uğrattığını ve Hürmüz Boğazı’nın “yakında yeniden açılacağını” söylemişti.
Vance, “Buradan çok basit bir teklif ile ayrılıyoruz: nihai ve en iyi teklifimiz olan bir anlayış yöntemi. İranlıların bunu kabul edip etmeyeceğini göreceğiz” dedi.
Görüşmeler öncesinde ABD ve küresel gösterge petrol kontratları neredeyse altı yılın en kötü haftalık kayıplarını yaşamıştı. Bunun nedeni, bir anlaşma umudunun Dow Jones Sanayi Endeksi, S&P 500 ve Nasdaq Composite’i kasım sonundan bu yana en büyük haftalık kazançlarına taşımasıydı.
ABD müzakere masasına güçlü oturamadı
Saxo Bank emtia stratejisi başkanı Ole Hansen, X platformunda yaptığı değerlendirmede, “Toplantı beklenildiği ya da korkulduğu gibi somut bir sonuç üretmedi; bu da ABD’nin müzakere masasına güçlü bir pozisyondan oturmadığını yansıtıyor. İlerlemenin olmaması küresel piyasayı tam ölçekli bir enerji krizine daha da yaklaştırma riski taşıyor” dedi.
Hansen şöyle devam etti:
“ABD politika perspektifinden bakıldığında seçenekler sınırlı kalıyor: önemli siyasi maliyet taşıyacak bir geri çekilme; net bir sonu görünmeyen askeri eylemlerin yeniden başlaması; ya da daha fazla müzakereye zaman tanımak için ateşkesin uzatılması”
Hansen, kısa vadede en olası senaryonun ateşkesin uzatılması olduğunu söyledi. Ona göre İran daha güçlü bir pozisyonda bulunurken Washington’un buna uyum sağlaması gerekecek.
Hansen, “Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol Tahran’a önemli bir kaldıraç sağlamaya devam ediyor ve stratejik konumunu zayıflatacak şartları kabul edeceğine dair çok az işaret var” ifadelerini kullandı.
