13 Nisan 2024, Cumartesi
28.01.2022 04:32

Enflasyon ve tarih

Türkiye 1970 ve 1990 arası yaşadığı yüksek enflasyon kabusunu tekrar yaşamaya başladı. Enflasyonun ülkede her gün derinleşen krizi daha derinleştirip, ülkeyi hangi mecraya doğru sürükleyeceğini kestirmek zor. Osmanlı tarihinde paranın değer kaybı ile toplumsal isyanlar ve siyasal buhranlar arasında doğrudan bir ilişki vardır. İlk isyan 1444’te Fatih Sultan Mehmed’in sikkenin değerini düşürmesi sonucu meydana gelmiş yeniçeri başkaldırısıdır

Türkiye’deki siyasal ve ekonomik kriz üzerine düşünüyoruz ve yazıyoruz. Bu badireden nasıl çıkacağız, çıkabilecek miyiz, ülke demokratik ve hukuk sistemini yeniden kurabilecek ve yoğun yoksullaşma, güvensizlik ve kurumsal çöküş getiren bu ekonomik krizden çıkabilecek mi? Tüm bu tartışma içinde, çok önemli bir mesele enflasyon. Türkiye 1970 ve 1990 arası yaşadığı yüksek enflasyon kabusunu tekrar yaşamaya başladı. Enflasyonun ülkede her gün derinleşen krizi daha derinleştirip, ülkeyi hangi mecraya doğru sürükleyeceğini kestirmek zor. Ben bu vesile ile önümüzdeki birkaç yazıda enflasyon meselesi üzerine yazmak, enflasyonu tarihi bir çerçevede tartışmak istiyorum.  Enflasyon iktisat tarihinin en ilginç olgularından biridir. Aslında sadece iktisat tarihinin değil, siyasal ve sosyal tarihin, kültür tarihinin, hatta dinler tarihinin… İnsanların birikimlerinin öngörülemeyen bir şekilde değerlerinin aşınması; ceplerindeki paranın kısa bir süre içinde ve çok da anlamadıkları nedenlerden dolayı, alım gücünü kaybetmesi; maaşlı insanların maaşlarının eskisinden çok daha hızlı bir şekilde buharlaşması; borçluların ve alacaklıların borç ve alacaklarını, paranın değerindeki dalgalanma sonucu bir türlü ön görememeleri… Böyle sonuçları olan bir ekonomik hadisenin sosyal ve siyasal sonuçlarını düşünsenize.