Yaş ilerledikçe sağlıklı ve zihinsel olarak güçlü kalmak pek çok kişinin hedefleri arasında yer alıyor. Ancak “SuperAgers” olarak adlandırılan bir grup, ileri yaşlara kadar bu durumu sürdürebilmesiyle dikkat çekiyor.
The Huffington Post'un haberine göre; “SuperAgers” terimi, Northwestern University araştırmacıları tarafından ortaya kondu. Bu kavram, 80 yaşın üzerindeki bireyler arasında, kendilerinden en az 30 yaş daha genç kişilere denk hafıza kapasitesine sahip olanları tanımlıyor. Northwestern University, SuperAging üzerine araştırma programı yürüten sınırlı sayıdaki kurumlardan biri olarak öne çıkıyor.
Uzmanlar, SuperAgers ile yalnızca uzun yaşayan bireyler arasında fark bulunduğunu vurguluyor. Bu farkın temelinde beyin yapısı yer alıyor. Araştırmalara göre SuperAgers’ın beyinleri, daha genç bireylerin beyinlerine benzer özellikler gösteriyor.
Northwestern University’nin Feinberg Tıp Fakültesi’ne bağlı Northwestern Medicine verilerine göre, SuperAgers bireylerde beyin hacmi kaybı daha sınırlı düzeyde görülüyor. Buna karşılık, yalnızca uzun ömürlü bir bireyin beyin yapısı çoğunlukla yaşına paralel özellikler taşıyor.
Feinberg Tıp Fakültesi bünyesindeki Mesulam Bilişsel Nöroloji ve Alzheimer Hastalığı Merkezi’nde görev yapan yardımcı doçent Tamar Gefen, SuperAger olmanın kesin bir formülü bulunmadığını belirtiyor. Gefen, bu durumun biyoloji, çevre ve bireysel tercihlerin birleşimiyle şekillendiğini ifade ediyor.
Jennifer Ailshire ise SuperAgers bireylerin bazı ortak özellikler taşıyabildiğini belirtiyor. Ailshire’a göre bu kişiler yalnızca uzun yaşayan bireyler değil; aynı zamanda fiziksel, bilişsel, psikolojik ve sosyal açıdan yüksek düzeyde iyi oluş halini sürdüren kişiler olarak tanımlanıyor.
Uzmanlara göre bu niteliklere ulaşma yolları kişiden kişiye değişiklik gösterebiliyor. Bazı bireyler aktif iş hayatını sürdürürken, bazıları uzun süredir emekli olabiliyor. Ancak ortak nokta olarak, bu bireylerin sosyal açıdan aktif olduğu veya anlamlı faaliyetlerle meşguliyetini sürdürdüğü belirtiliyor.
Araştırmacılar, SuperAger olmanın kesin bir yol haritası bulunmadığını vurgularken, bu gruptan edinilen bazı alışkanlıkların sağlıklı yaşlanmayı destekleyebileceğine dikkat çekiyor. Uzmanların öne çıkardığı temel alışkanlıklar şöyle sıralandı:
1. Düzenli olarak hareket etmek
Araştırmalar, günlük fiziksel hareketin hem uzun yaşam hem de sağlıklı yaşlanma ile ilişkili olduğunu gösteriyor. Bu hareketin mutlaka spor şeklinde olması gerekmiyor; bahçe işleri, el işi faaliyetleri veya günlük ev işleri de bu kapsamda değerlendiriliyor. Özellikle hareketsiz yaşam tarzından kaçınmanın önemine dikkat çekiliyor.
2. Sosyal etkileşimde bulunmak
Sağlıklı yaşlanan bireylerin düzenli olarak sosyal ilişkiler kurduğu belirtiliyor. Aile ve arkadaşlarla vakit geçirmek, gönüllü faaliyetlere katılmak veya iş ortamında aktif olmak bu kapsama giriyor. Güçlü sosyal bağların, daha uzun yaşam süresi ile daha iyi bilişsel ve fiziksel sağlıkla ilişkili olduğu ifade ediliyor.
3. Stresi azaltmak
Günlük yaşamda iş, finansal durum, sağlık sorunları ve ailevi nedenlerle stresin kaçınılmaz olduğu belirtiliyor. Ancak uzmanlar, gereksiz stresin azaltılmasının beyin ve vücut sağlığı açısından önemli olduğunu vurguluyor. Özellikle bireylerin kendi streslerini artıracak durumlardan kaçınmasının etkili olabileceği ifade ediliyor.
4. Zihni aktif tutmak
Bilişsel uyarımın sağlıklı yaşlanmada önemli bir rol oynadığı belirtiliyor. Yeni bir dil öğrenmek, müzik aleti çalmak veya zihinsel açıdan zorlayıcı aktivitelerle meşgul olmak bu kapsamda öneriliyor. Ancak bu faaliyetlerin birey için teşvik edici ve sürdürülebilir olması gerektiği vurgulanıyor.
5. Keyif veren aktivitelere zaman ayırmak
Uzmanlara göre sağlıklı yaşlanan bireylerin ortak özelliklerinden biri de kendilerini mutlu ve tatmin eden faaliyetlere yönelmeleri. Kişinin ilgi duyduğu ve motivasyonunu artıran etkinliklerle meşgul olmasının, genel iyi oluş halini desteklediği ifade ediliyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
